سبک زندگی

عشق و ازدواج

عشق و ازدواج

عشق ، جاذبه‌اي غيرمرئي و پديده‌اي رازآلود است كه مهم‌ترين نقش را در تحرك، قوام و دوام عالم ايفا مي‌نمايد. اهميت و نقش تعيين كننده‌ي عشق در هستي، حكماي الهي را بر آن داشته است تا با ژرف‌نگري در مقوله‌ي عشق و تفكيك اقسام و تعيين مراتب آن و ... ، بحثي اساسي را به اين مهم اختصاص دهند. نوشتار حاضر به منظور تبيين اجمالي مقوله‌ي عشق، پس از ورود به مباحث معناشناختي عشق، ذكر اقسام و مراتب آن، به مباحثي از قبيل رابطه‌ي عشق مجازي با عشق حقيقي، اختيار و تكليف در محدوده‌ي عشق مجازي، تكليف عاشق در فراق و وصال، علت و علاج عاشق و ... مي‌پردازد و سرانجام با رويكردي اجمالي به بحث «عشق و ازدواج»، نقش عشق را به عنوان «زمينه» و نيز «پيامد» ازدواج بيان مي‌دارد و به مهم‌ترين تدابير شريعت در جهت تحكيم عشق پس از ازدواج اشاره مي‌نمايد.

ازدواج و خانواده يكي از مهم‌ترين پديده‌هاي فردي و اجتماعي و از اصلي‌‌ترين خاستگاه‌هاي سعادت افراد و جوامع بشري است. مهم‌ترين ركن در ساختارهاي موجود در خانواده، عشق و محبت است و نوع كاركرد، پويايي، توسعه و تحكيم همه جانبه آن، مبتني بر وجود اين عامل توانمند و تأثيرگذار مي‌باشد. عشق و محبت، هم در تشكيل اصل بنيان خانواده و هم در دوام، قوام، كم و كيف و معنابخشي به آن، اصلي‌‌ترين نقش را بر عهده دارد. چهار علت اصلي ايجادي، يعني علت فاعلي، غايي، صوري و مادي در بنياد خانواده، عشق و محبت است و اگر تأثير و نقش عشق و محبت در قالب يكي از علل اربعه، كاهش يافته يا معدوم شود، حدوث و بقا و كاركرد ازدواج و خانواده به همان ميزان آسيب مي‌پذيرد.

در اين مقاله سعي شده است كه گام‌هايي براي رفع برخي ابهام‌هايي كه در حوزه‌ي دوسويگي و ارتباط عشق و ازدواج وجود دارد، برداشته شود. براي تحقيق اين منظور، ضمن بيان معنا، منشأ، اقسام و مراتب عشق و تفاوت آن با محبت، به تبيين اجمالي عوامل ايجاد محبت پرداخته شده است و آن‌گاه پس از بيان اصلي‌‌ترين عوامل ايجاد محبت، يعني كفوّيت و رعايت حقوق متقابل در نهاد خانواده و قرار دادن هر يك از مرد و زن در نقش‌هاي اصلي خود، بر اين مطلب تأكيد گرديده است كه ازدواج‌هايي كه در پي عشق‌هاي گذرا حاصل مي‌شوند، نمي‌توانند از عشق به عنوان يك عامل تداوم‌بخش استفاده كنند؛ بلكه براي پايداري عشق در ازدواج بايد از ساير عواملي كه سبب اقامه و طراوت عشق و محبت مي‌شوند، نيز استفاده كرد. البته انگاره‌ها و اسطوره‌هاي حاكم بر سازوكار انديشه در هر عصر، تصاوير متبايني را درباره حقيقت عشق و ازدواج ارايه مي‌دهد؛ در اين ميان آن‌چه مهم و تعيين كننده است، توجه به نظريات ديني و مناسبات آن است.

عشق در ساحت معناشناختي

حكماي الهيه، عشـق مطلق را در همـه جهان هسـتي جـاري و سـاري مي‌دانند (ملاصدرا، بي‌تا:ج7، ص156). عشق در ديدگاه عرفاني و حكمي، عامل پيدايش آفرينش است. عشق حق به جمال خويش، عامل پيدايش جهان است و فيوضات عشق مطلق، همانند افاضات وجود مطلق در تمامي ذرات كائنات ساري و جاري است. هر علتي نسبت به معلول حقيقي خود عشق دارد و هر موجودي نيز عاشق ذات و كمالات خويشتن است و معشوق حقيقي، همان سر سلسله‌ي حلقه‌هاي علّي و معلولي جهان، يعني ذات مقدس حق است (همان: ص158) و ساير مراتب عشق نيز در طبقات هستي جريان دارد؛ يعني الفاظ، مرقات‌ها و نردبان‌هايي هستند براي رسيدن به روح معناي كلمات؛ با اين چشم‌انداز وسيع نيز، عشق از معناي عرفي خود فراتر مي‌رود و در هر عالمي، معنايي متناسب با ساختار مقتضيات آن عالم به خود مي‌گيرد. بنابراين، با اين نگاه وسيع، مي‌توان جذبه‌ها و كشش‌هايي را كه در بين ذرات كائنات وجود دارد، از جمله پرتوهاي عشق دانست. پس عشق ساري در كائنات، هم سبب قوام عالم بي‌نهايت بزرگ كهكشان‌ها و هم سبب تقوم و پايداري جهان بي‌نهايت كوچك اتم‌هاست و مظاهر خلقت و بدايع طبيعت همه در تسخير عشق‌اند و كشش و پيوند اجزا و اضداد نيز از جلوات عشق است.

تا قرن پنجم هجري، صوفيه بيشتر واژه محبت را استعمال مي‌كردند؛ ولي پس از آن استعمال كلمه «عشق» در آثار منثور و منظوم اُدبا و عرفا و حتي زبان‌هاي ساير رشته‌هاي علمي، متداول‌تر گرديد. در معارف اسلامي نيز، لغت «عشق» مورد استعمالي دارد؛ ولكن دقت در اين موارد نشان مي‌دهد كه اين كلمه و مشتقات آن نسبت به كلمه محبت و اشتقاقات آن در قرآن و در روايات استعمال بسيار كمتري دارد.

مراتب عشق

«عشق» مقوله‌اي مشكك و داراي مراتب است. ابن سينا در رساله‌ي عشقيه‌ي خود در اين‌باره مطالب مبسوطي را بيان كرده است. ادبا و اهل ذوق نيز مراتبي را در مقوله‌ي عشق مطرح نموده‌‌اند؛ ترتيب مراتب عشق از نظر ادبا و اهل ذوق بدين صورت است:

«نام نخستين مرتبه «هوي» است و پس از آن «علاقه» است كه عبارت از محبتي مي‌باشد كه ملازم و غيرمنفك از قلب عاشق است و مرتبه‌ي سوم را «كلف» ناميده‌اند و مقصود از آن شدت محبت است و مرتبه‌ي چهارم «عشق» است و آن زايد بر مقدار حبّ است و پنجم «شعف» است كه آن عبارت از احراق قلب به واسطه‌ي ازدياد محبت مي‌باشد و مرتبه‌ي ششم «شغف» است؛ يعني محبت چنان ازدياد پيدا مي‌كند كه به غلاف قلب مي‌رسد و هفتم «جوي» است كه عبارت از محبت باطني عميق به محبوب است و هشتم «تيم» است كه محبت عاشق در اين مرتبه به جايي مي‌رسد كه از معشوق ظاهري دوري گزيده و طالب ديدار معشوق حقيقي مي‌شود و مرتبه نهم را «تبل» مي‌نامند و آن وقتي است كه عاشق از شدت عشق، مريض و بيمار مي‌شود و ناتوان مي‌گردد و مرتبه دهم را «تدليه» مي‌گويند؛ در اين مرحله عقل عاشق زايل مي‌گردد؛ مرتبه يازدهم را «هَيوم» مي‌نامند و اين آخرين مرتبه‌ي عشق است و عاشق در اين حالت در معشوق فاني مي‌شود و غير از او كسي را نمي‌بيند» (ابن سينا، 1360: ص110).

اقسام عشق

عشق علاوه بر مراتب، داراي اقسامي نيز مي‌باشد. عشق را مي‌توان از يك چشم‌انداز به سه نوع تقسيم‌بندي نمود كه هر يك از اين انواع داراي حکم ارزشي خاصي است:

  • 1- عشق مجازي نامعقول : منشاء اين عشق شهوت است و مستند به خودخواهي‌هاي متنوع مي‌باشد و معمولاً سبب انحراف و ناهنجاري‌هاي روحي و اجتماعي است.
  • 2- عشق مجازي معقول : منشاء آن محبت شديد و گرايش حياتي به کمال و جمال و خيرات عاليه است.
  • 3- عشق حقيقي : منشاء آن عشق به کمال و جمال مطلق است و متعلق آن خداوند مي‌باشد و عالي‌‌ترين درجه‌ي کمال براي انسان، حصول همين نوع از عشق است (بهشتي، 1373: ص47).
  • بعضي از متفکرين، عشق را از منظر ديگري تقسيم کرده و حتي عشق انسان به انسان را در بعضي از اقسامش مثبت دانسته و خارج از مقوله‌ي شهوت معرفي نموده‌اند و آن را امري شريف و قابل احترام تلقي مي‌نمايند.

 «در مقابل اين افراد نيز، بعضي از افراد، عشق را چه از لحاظ مبدأ و چه از لحاظ کيفيت و چه از لحاظ هدف، جز حدّت و شدت غريزه‌ي جنسي نمي‌دانند. از نظر دسته اول، عشق تقسيماتي دارد كه يکي از اقسام آن عشق انسان به انسان است» (مطهري، 1368: ص73).

بنابراين، عشق هم به لحاظ منشاء و هم به لحاظ متعلق و هم به لحاظ سطح و ژرفا و کم و کيف و هم به لحاظ حالات، داراي تقسيمات مختلفي است. اگر نوع حالات عاشقانه را ملاک تقسيم‌بندي عشق قرار دهيم، روشن مي‌شود كه بعضي از عشق‌ها همانند عشق پروانه خاموشند و بعضي ديگر همسان عشق هزاردستان آتشفشاني، پرغوغا و پر از داستانند؛ بعضي از عشق‌ها در پي رنگ و هوس گذرا و موقتند و برخي ديگر که ريشه در حقيقت‌هاي ثابت‌تر و متعالي‌تر دارند، ثابت‌تر و پايدارتر مي‌باشند.

اگر ملاک تقسيم‌بندي عشق را اين پرسش قرار دهيم که آيا عشق به امر مادي و ظاهري تعلق گرفته يا به يک امر باطني و مجرد، مي‌توان اقسام ديگري نيز براي عشق بيان کرد؛ ولي اصلي‌‌ترين و مشهور‌ترين تقسيمي که براي عشق ارائه مي‌شود، به لحاظ حقيقي بودن يا مجازي بودن متعلق است؛ بنابراين عشق مجازي و عشق حقيقي از معروف‌‌ترين اقسام عشق است.

صدرالمتألهين شيرازي در باب اقسام عشق، ضمن تقسيم عشق به حقيقي و مجازي مي‌فرمايد: «عشق انساني بر سه قسم است: عشق اکبر، اوسط و اصغر. عشق اکبر اشتياق به لقاءالله و ميل به معرفت ذات، صفات و افعال اوست.» (ملاصدرا، بي‌تا: صص 189- 188) از نظر وي اين نوع عشق و اشتياق، در غير عارف پيدا نمي‌شود.

خواندنی ها


 روانشناسی

شخصیت شناسی افراد

روانشناسان زیادی در این رابطه نظر داده اند از جمله ویلیام هربرت که معتقد بود که شکل و فرم بدنی و هیکل انسان ها بر روی شخصیت انها کاملا تاثیر می گذارد و در این رابطه یک تئوری داده است که ما در این مطلب ان را برای شما شرح می دهیم که هیکل و قیافه افراد چه تاثیری بر روی شخصیت آنها دارد ...

ادامه مطلب
دانش و فناوری

راه اندازی آسان سایت بدون نیاز به دانش فنی

برای راه اندازی سایت خود نیاز به دانش فنی و تخصصی ندارید. کافی است برای خرید هاست به میزبان فا رجوع نموده و سفارش خود را ثبت کنید.

ادامه مطلب
سایر

میدونید آب روی کره ی زمین از کجا اومده ؟

سطح کره زمین را دریاها و اقیانوس ها تشکیل داده اند اما چه کسی می داند راز پیدایش این آب ها چیست و آب کره زمین از کجا می آید؟

ادامه مطلب
سایر

تشریفات عروسی

وقتی واژه تشریفات به گوشمان می خورد اولین چیزی که به ذهنمان می آید تشریفات مجالس و تشریفات عروسی می باشد که تشریفات مجالس و عروسی به این معنی است که تمامی مراسم عروسی توسط تشریفات عروسی و تشریفات مجالس انجام می گیرد و عروس و داماد برنامه ریزی و تمامی کارهای مراسم عروسی خود را از صفر تا صد به دست موسسات تشریفات مجالس و تشریفات عروسی می دهند که ...

ادامه مطلب
کتاب آشپزی

طرز تهیه کباب ساتای مرغ

کباب ساتای مرغ ، غذایی استوایی با مرغ کبابی به همراه سس تند بادام زمینی است.

ادامه مطلب
سبک زندگی

عکاسی از یک عروسی از نامزدی تا پذیرایی

چه می‌شود اگر شما بتوانید تمام این لحظات را قبل از روز عروسی ثبت کنید ؟ این لحظات چقدر شگفت‌انگیز بود ؟ خوب ، یک راه برای انجام این کار وجود دارد و تمام طول آن کمی آماده‌سازی است تا مطمئن شوید آن خاطراتی را دارید که به مدت یک عمر طول خواهند کشید.

ادامه مطلب
 خودرو

جدیدترین مدل های تزیین ماشین عروس

یک ماشین عروس شیک و زیبا در مراسم عروسی نیازمند یک تزیین شیک و زیبا هستش ، ایده های جالب و جدیدی برای تزیین ماشین عروس وجود دارد که ما در این مطلب آنها را به شما می گوییم ، برای تزیین ماشین عروس روش های متفاوت و جدیدی وجود دارد برای اینکه یک ماشین عروس جذاب داشته باشید ، ما در این مطلب جدیدترین عکس های ماشین عروس و همچنین تزیین ماشین عروس را به شما می گوییم ...

ادامه مطلب
 آرایش و زیبایی

انواع مختلف مدل آرایش برای ساقدوش ها

هنگامی که یک عروسی را برنامه‌ریزی می‌کنید ، نه تنها باید در مورد چیزی که می‌خواهید در روز بزرگ به آن نگاه کنید فکر کنید ، اما شما همچنین ساقدوش ها را برای فکر کردن نیز دارید . هماهنگ کردن یک گروه از ظاهر کامل دختران به خصوص برای چنین روز مهمی می‌تواند یک کار دلهره‌آور باشد . بنابراین از این ۱۰ آرایش پر زرق و برق که برای ساقدوش عروس شما هستند لذت ببرید ...

ادامه مطلب
 روانشناسی

راز خوشبختی در زندگی

همه ما ادم ها در زندگی به دنبال پیدا کردن راهی برای خوشبختی هستیم و هرکسی خوشبختی را در یک چیز برای خود معنی می کند و خوشبختی انسان های با یکدیگر کاملا فرق می کند ، ولی راز خوشبختی ما انسان ها در زندگی در یک چیز نهفته است که در این مطلب مفصل در مورد آن حرف خواهیم زد ...

ادامه مطلب

سراسر وب

سایر

جملات کوتاه و خنده دار جدید

مخاطبان عزیز و خوش ذوق بلاک مگ صبح امروزتان را با خواندن جملات کوتاه و خنده دار که در اختیارتان قرار داده ایم آغاز کنید.

ادامه مطلب
مد و استایل

نکات در انتخاب کفش پاشنه بلند عروس

برای پوشیدن کفش در شب مراسم عروسی از کفش پاشنه بلند عروس استفاده می شود که باید برای انتخاب یک کفش پاشنه بلند عروس نکاتی را علاوه بر راحتی مدل و تزئینات شیک و بروز رعایت کرد که ما در این مطلب از مجله عروس و عروسی نکات مهم در انتخاب کفش پاشنه بلند عروس را با شما در میان می گذاریم که ...

ادامه مطلب
کتاب آشپزی

طرز تهیه پنکیک با ماست

پنکیک با ماست از انواع پنکیک‌های خوشمزه بوده که همراه با کره، خامه، مربا، عسل، مارمالاد، بستنی یا سس میوه، به عنوان صبحانه‌ای لذیذ یا دسری مقوی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

ادامه مطلب
 خودرو

جدیدترین مدل های تزیین ماشین عروس

یک ماشین عروس شیک و زیبا در مراسم عروسی نیازمند یک تزیین شیک و زیبا هستش ، ایده های جالب و جدیدی برای تزیین ماشین عروس وجود دارد که ما در این مطلب آنها را به شما می گوییم ، برای تزیین ماشین عروس روش های متفاوت و جدیدی وجود دارد برای اینکه یک ماشین عروس جذاب داشته باشید ، ما در این مطلب جدیدترین عکس های ماشین عروس و همچنین تزیین ماشین عروس را به شما می گوییم ...

ادامه مطلب
سبک زندگی

ازدواج و اهمیت آن

فلاسفه و علمای علم اخلاق و جامعه شناسی در تعریف ازدواج (زناشویی) عقاید مختلفی بیان کرده اند که به بعضی از آنها اشاره می کنیم. علمای علم اخلاق گفته اند : ازدواج عبارتست از اینکه مردی با زنی با سپردن تعهد اخلاقی، زندگی مشترکی را آغاز کنند تا در غم ، شادی ، لذت و رنج یکدیگر سهیم باشند و مشکلات زندگی را به یاری همدیگر حل کنند . علمای جامعه شناسی گفته اند: ازدواج یعنی شریک قراردادن جنس مخالف در زندگی و این عمل به منظور تشکیل خانواده و تولید نسل انجام می پذیرد ...

ادامه مطلب
مد و استایل

گرانقیمت ترین لباس عروس ها در دنیا

لباس های عروس با رنگ طلایی در دنیای امروزی مد شده اند ! اگر می خواهی روز بزرگ عروسی خودت بدرخشی ، با این ۶ تا لباس عروسی که باعث درخشش و زیبایی شما می شود رو امتحان کن . در این مطلب گرانقیمت ترین و شیکترین لباس عروس ها در دنیا را به شما معرفی می کنیم ...

ادامه مطلب
مد و استایل

همه چیز در مورد حلقه ازدواج ست

یکی از جذابیت های حلقه ازدواج این است که شما فرصت این را پیدا می کنید که حلقه ازدواج را به همه اقوام چه نزدیک باشند یا چه دور نشان دهید و هرچه حلقه ازدواج زرق و برق دارتر باشد طرفدار های زیادی پیدا می کند ، هنگامی که یک حلقه را خریداری می کنید مواظب باشید چون این حلقه ازدواج قرار است تا اخر در دستان شما و با شما باشد ، در ادامه مطلب همه چیز را در مورد حلقه ازدواج با شما بازگو می کنیم ...

ادامه مطلب
 روانشناسی

مرکز مشاوره ازدواج

قبل از هر ازدواج خانم ها و آقایان نیاز به مشاوره ازدواج دارند تا به درستی تصمیم خود در این امر مهم اطمینان خاطر پیدا کنند و برای این کار نیازمند یک مشاوره ازدواج هستند که وبسایت بلاک مگ مرکز مشاوره ازدواج را در سرتاسر کشور راه اندازی کرده است تا به عروس و داماد ها مشاوره ازدواج را بدهند که ...

ادامه مطلب
کتاب آشپزی

طرز تهیه کباب ساتای مرغ

کباب ساتای مرغ ، غذایی استوایی با مرغ کبابی به همراه سس تند بادام زمینی است.

ادامه مطلب

مطالب جالب

اخبار

مجازات جدید برای مرتکبین اسیدپاشی تصویب شد

نمایندگان مجلس مجازات جدید برای مرتکبین اسیدپاشی را تصویب کردند.

ادامه مطلب
سبک زندگی

سوالات خواستگاری جلسه اول

سوالات روز خواستگاری مهم ترین بخش از آشنایی های مقدماتی شما با همسر احتمالی تان هستند که کمک می کنند در کوتاه ترین زمان با مهم ترین مسائل آشنا شوید و ببینید که آیا تناسب شما با هم به گونه ای هست که این جلسات ارزش ادامه دادن داشته باشند یا نه ...

ادامه مطلب
سبک زندگی

مراسم عروسی در استرالیا

استرالیا منزلگاه برخی از بهترین مناظر جهان است و بسیاری از آنها در هر ایالت در پارک‌های ملی استرالیا حفظ می‌شود .از زیبایی ناهموار کوه‌های آبی ، و جنگل‌های بارانی ، برخی از معروف‌ترین نقاط استرالیا در مناطق پارک‌های ملی ما محافظت می‌شود . ما در این مطلب زیباترین مکان های استرالیا را برای مراسم ازدواج به شما معرفی می کنیم ...

ادامه مطلب
سبک زندگی

آداب هدیه دادن و هدیه گرفتن

هدیه دادن و هدیه گرفتن از سنت های بسیار قدیمی انسان است و قدمتی طولانی به اندازه بشر دارد و انسان ها در مراسم ها و جشن های مختلف به همدیگر هدیه میدهند. امروزه اصل هدیه دادن قسمت مهمی از تعاملات میان انسان هاست و به نوع رابطه آنها شخصیت میبخشد و به تقویت آن کمک میکند. هدیه دادن نوعی رازش قائل شدن برای طرف مقابل است ...

ادامه مطلب
فرهنگ و هنر

بیوگرافی “سعید آقاخانی”

بیوگرافی کامل سعید آقاخانی به همراه فیلم شناسی و عکسهای “سعید آقاخانی” بازیگر ، نویسنده و کارگردان سینما و تلویزیون را در سایت بلاک مگ ببینید.

ادامه مطلب
سبک زندگی

10 شرط مهم پیش از ازدواج

بیشتر دلایل شکست در ازدواج مربوط به عدم آگاهی طرفین از نحوه انتخاب شریک مناسب زندگی خود است.قبل از ازدواج شرطهایی وجود دارد که توجه به آنها می تواند بسیاری از افراد را که در آستانه ازدواج قرار دارند و در انتخاب خود دو دل شده اند را نجات دهد که ما در این مطلب به بررسی شرط ازدواج هایی که نباید فراموش کرد ...

ادامه مطلب
سایر

ایده جشن سالگرد ازدواج

بعضی اتفاقات زندگی آنقدر میمون و مبارکند که باید سالگرد چنین رویدادهایی را هم جشن گرفت. از آنجا که ازدواج از مهمترین و شیرین ترین رخدادهای زندگی همه ماست، بنابراین برگزاری مراسم سالگرد ازدواج از الزامات است و نشان دهنده عشق و صمیمیت میان زوجین میباشد. وقتی زن و شوهر در سالگرد ازدواج تمام سعیشان را برای برگزاری مناسب مراسم انجام میدهند ...

ادامه مطلب
سایر

جملات کوتاه و تاثیرگذار از بزرگان

در این بخش از سرگرمی سایت بلاک مگ گلچینی از جملات بزرگان و متن های دلنشینی را برای شما آماده کرده ایم.

ادامه مطلب
فرهنگ و هنر

بهترین فیلم‌های ناتالی پورتمن

ناتالی پورتمن بازیگری جوان، اما با تجربه است. «قوی سیاه» قطعا برترین نقش آفرینی او تا کنون است، اما فیلم‌های دیگری، چون «وی مثل وندتا»، «نزدیکتر» ،«جکی» و «اشباح گویا» هم جزء بهترین فیلم‌ های ناتالی پورتمن در کارنامه اش به شمار می‌روند.

ادامه مطلب